PLAC PRZYJAŹNI / THE FRIENDSHIP SQUARE (2007)

Obiekt przeznaczony dla przestrzeni publicznej o charakterze skweru, placu lub parku. Jest to rodzaj siedziska - miejsca spotkań dla mieszkańców Budapesztu. Spotkania mogą być oficjalne (święto państwowe, uczczenie rocznicy, koncert) lub nieoficjalne (weekendowe spotkanie rodzinne, punkt spotkań młodzieży bądź wycieczek szkolnych, miejsce działań artystycznych i edukacyjnych).

Kolorystyka odnosi się do flagi węgierskiej i polskiej, z czego części wspólne obu flag to czerwień i biel. Ławki wykonane z poliwęglanu barwionego w trzech kolorach (podświetlane nocą) umieszczone są na metalowych szynach zagłębionych w podłożu. Istotna jest modułowość obiektu - ławki to moduły, z których zbudowany jest obiekt oparty na planie centralnym. Trzy koncentryczne koła tworzą tory, po których można przesuwać ławki, łącząc je w dowolne konfiguracje. Punktem wyjścia jest taki układ ławek, który zawiera klarowny podział na dwie odrębne flagi - Węgier i Polski - zachowując jednak i podkreślając cześć wspólną. Biel łącząca obie flagi tworzy objętościowo niemal pełne koło. Ważna jest kwestia bezpieczeństwa. Koła są osadzone w szynach w taki sposób, że mogą być przesuwane tylko powoli (podczas szybszego czy zbyt gwałtownego ruchu są blokowane).

Zastosowanie planu centralnego kieruje nas w stronę symboliki urbanistycznych założeń idealnych. Ławki na planie okręgu są propozycją poszukiwania idealnego porozumienia, lokalnym Hyde Parkiem, miejscem konfrontacji, etc. Wspólne zasiadanie do okrągłego stołu podkreślało równość wszystkich uczestników i bywało zaproszeniem do negocjacji i rozmów, w których nikt nie miał prawa czuć się gorszy. Stąd akcent na plan centralny, tak hołubiony przez architektów i teoretyków Renesansu, klasycyzmu i wszelkich utopii.

Najważniejsza jest interakcja - użytkownicy ławek mają udział w tworzeniu dowolnych układów kolorystycznych i przestrzennych w zależności od celu wizyty, charakteru spotkania czy nastroju. Punktem wyjścia była chęć odniesienia się do znanego i ciągle aktualnego powiedzenia "Polak - Węgier - dwa bratanki" oraz do idei przyjaźni między narodami. Wydaje się, że w przypadku Węgrów i Polaków nie była to tylko narzucona odgórnie idea przyjaźni między bratnimi narodami popularyzowana w bloku państw komunistycznych. W świadomości zwykłych ludzi to coś więcej - szczególna bliskość i sympatia między tymi dwoma narodami uwarunkowana głównie historycznie. Nie można jednak pominąć tak ważnego aspektu obiektu, jakim jest zabawa.

Dopełnieniem podjętego przez nas działania byłoby powstanie bliźniaczego obiektu w Poznaniu.

Justyna Wencel i Marcin Chomick